Baterie sodowo-jonowe w EV: nowy krok od CATL i co to oznacza dla branży
Przemysł motoryzacyjny stoi u progu kolejnej dużej zmiany technologicznej w magazynowaniu energii dla pojazdów elektrycznych (EV). Chiński gigant baterii Contemporary Amperex Technology Co. Limited (CATL), czyli największy producent akumulatorów litowo-jonowych na świecie ogłosił, że planuje wdrożyć baterie sodowo-jonowe w samochodach osobowych już w 2026 roku. To krok, który może przyspieszyć szersze zastosowanie tej alternatywnej chemii ogniw, choć wciąż z istotnymi wyzwaniami do pokonania.
Baterie sodowe: od laboratoriów do aut
Technologia sodowo-jonowa nie jest nowa. Jej potencjał był badany przez lata, jako tańsza i bardziej zasobna alternatywa dla tradycyjnych baterii litowo-jonowych. W porównaniu z litowymi ogniwami, sód jest tańszy, łatwiej dostępny i bardziej odporny na niskie temperatury, co czyni go atrakcyjnym dla zastosowań w EV i magazynach energii. Jednak dotychczasowa bariera tkwiła w niższym zagęszczeniu energii i praktycznych problemach z integracją w pojazdach pasażerskich.
CATL od dawna pracuje nad tą technologią. Firma przedstawiła swoje pierwsze baterie sodowe już w 2021 roku, a w 2025 roku wypuściła markę Naxtra, dedykowaną ogniwom sodowo-jonowym, które osiągają gęstość energii rzędu ~175 Wh/kg, porównywalną z popularnymi ogniwami litowo-jonowymi LFP, ale oferujące lepsze właściwości termiczne.
Plan wdrożenia w samochodach osobowych
Według najnowszych informacji CATL planuje rozpoczęcie instalacji baterii sodowo-jonowych w samochodach osobowych już w drugim kwartale 2026 roku, z pierwszym modelem wyposażonym w te ogniwa od chińskiego producenta GAC Aion. Ogniwa te pojawiłyby się w masowej produkcji zaplanowanej na lipiec 2026 roku, po wprowadzeniu ich najpierw do lekkich pojazdów użytkowych.
Wersje sodowo-jonowe mają być oferowane zarówno w konfiguracjach do ładowania tradycyjnego, jak i w opcji kompatybilnej z systemami wymiennych akumulatorów (battery swapping), co może być istotne dla flot, pojazdów użytkowych i klientów korporacyjnych.
Zalety i ograniczenia sodowo-jonowych ogniw
Jednym z kluczowych atutów sodowo-jonowych akumulatorów jest ich odporność na niskie temperatury. W testach nowe pakiety CATL zachowywały nawet 90% nominalnej pojemności przy -40°C, co może stanowić duży plus w regionach o ostrym klimacie, gdzie baterie litowo-jonowe tracą znaczną część wydajności.
Koszty produkcji są kolejnym ważnym aspektem. Surowce sodowe są znacznie tańsze niż lit, kobalt czy nikiel, co teoretycznie może obniżyć cenę końcową baterii i przez to samochodów elektrycznych. To ma szczególne znaczenie w segmencie aut klasy ekonomicznej, gdzie cena pozostaje barierą dla wielu klientów.
Pomimo tych zalet, baterie sodowo-jonowe mają niższą energię właściwą niż najlepsze obecne ogniwa litowo-jonowe, co oznacza, że pojazdy z takimi pakietami mogą mieć krótszy zasięg lub wymagać większej ilości ogniw, aby uzyskać porównywalne wartości. CATL deklaruje jednak, że w ciągu najbliższych trzech lat planuje doprowadzić ich parametry do poziomu porównywalnego z LFP.
Znaczenie dla branży EV
Jeśli plan CATL się ziści, rok 2026 może stać się kamieniem milowym dla komercyjnego zastosowania sodowo-jonowych baterii w pojazdach osobowych. Taka technologia nie zastąpi ogniw litowo-jonowych w segmencie premium i w autach o dużych zasięgach w najbliższych latach, ale może znacznie obniżyć koszty EV w segmencie masowym i poprawić działanie samochodów w zimnym klimacie.
Powstanie pierwszych modeli z sodowo-jonowymi bateriami będzie także sygnałem dla innych producentów i dostawców, aby przyspieszyć prace nad alternatywnymi chemiami, zwłaszcza w kontekście rosnących kosztów surowców i presji na większą niezależność od litu. Już teraz w Chinach lokalne firmy, zarówno giganty, jak i startupy, inwestują w produkcję sodowo-jonowych ogniw, widząc w tym potencjał przyszłości rynku akumulatorów. Jednak to CATL zdaje się być najbliżej celu.
Podsumowanie
Ruch CATL w kierunku komercyjnego wdrożenia sodowo-jonowych baterii w samochodach osobowych, stanowi ważny krok w rozwoju technologii magazynowania energii EV. Dzięki niższym kosztom materiałów i lepszej wydajności w niskich temperaturach te ogniwa mogą znaleźć zastosowanie przede wszystkim w autach miejskich i flotowych.